Wanneer je wacht om op het noorderlicht te jagen tot de Kp-index voldoende hoog is opgelopen, bent je al-tijd te laat. De actuele Kp-waarde geldt immers voor een periode die reeds voorbij is…
Ruben Weytjens
De Kp index is een maat voor de veranderingen in het magneetveld van de Aarde als gevolg van de elektrisch geladen deeltjes die ook het noorderlicht veroorzaken.
Hoe hoger de waarde, hoe meer zonnewinddeeltjes en bijgevolg hoe intenser het noorderlicht kan zijn.
Naarmate de Kp index hoger wordt zal het noorderlicht ook steeds zuidelijker aan de hemel fotografeerbaar of zichtbaar kan worden. Doorgaans zal het noorderlicht ook langduriger en beweeglijker te aanschouwen zijn naarmate de Kp waarde hoger wordt.
Toch is de voorspelde waarde vooral indicatief te interpreteren, en geen garantie voor een bepaalde intensiteit of duur van de zichtbaarheid.
Vaak zal de Kp een waarde tussen 1 en 2 aannemen, wat voldoende hoog is om in Lapland, Noord-Noorwegen of IJsland noorderlicht te kunnen waarnemen.
Periodiek kan dit oplopen tot een waarde tussen 3 en 4, bijvoorbeeld als gevolg van een coronaal gat waaruit een extra hoeveelheid geladen deeltjes naar de Aarde ontsnapt.
Soms kan de Kp verder oplopen tot waardes tussen 5 en 9, maar daarvoor hebben we krachtige explosies op de Zon nodig die grote massa’s geladen deeltjes naar de Aarde jagen.
Wanneer er bijvoorbeeld een Kp van 5 wordt voorspeld, dan zal die 5 enkel bereikt worden bij een gunstige Bz waarde. Indien Bz ongunstig blijft (langdurig positief, of noordelijke gericht), zal de Kp niet hoger dan 1 of 2 worden.
